Đi lại, du lịch trong thai kỳ

để chắc chắn được bay. Các chuyến quốc tế có thể có mốc giới hạn sớm hơn chuyến nội địa.

Tôi có thể đi du lịch khi mang thai không? Có, bạn có thể đi du lịch khi mang thai. Tuy nhiên, cũng như nhiều khía cạnh khác của thai kỳ, bạn cần lên kế hoạch trước. Một vài điều cần cân nhắc trước khi đi:

• Bạn đang ở giai đoạn nào của thai kỳ: Thực ra có một thời điểm lý tưởng để đi lại — đó là 3 tháng giữa. Với nhiều phụ nữ, 3 tháng đầu bị chi phối bởi nghén và khó chịu khi cơ thể thích nghi; 3 tháng cuối nói chung khó chịu hơn và bạn muốn ở gần nhân viên y tế khi gần đến ngày sinh. 3 tháng giữa thường là lúc bạn dễ chịu nhất, nguy cơ biến chứng thấp nhất và cơn nghén đã lui.

• Nếu bạn có bệnh lý: Trước khi đi, hãy trao đổi với nhân viên y tế về các bệnh bạn đang mắc. Bạn có thể cần điều chỉnh kế hoạch nếu có bệnh như tăng huyết áp, thiếu máu hoặc đái tháo đường thai kỳ, chẳng hạn dự tính đứng dậy duỗi chân sau mỗi vài giờ hoặc mang tất áp lực. Nhân viên y tế cũng có thể khuyên mang theo bản sao hồ sơ bệnh án phòng khi cần điều trị xa nhà. Tìm hiểu trước các bệnh viện, trung tâm y tế gần điểm đến và cách tới đó khi khẩn cấp.

• Bạn mang mấy thai: Nếu mang đa thai, nguy cơ sinh sớm tăng lên. Nhân viên y tế có thể khuyên ở gần nhà. Hãy trao đổi về thời điểm đi lại tốt nhất khi mang đa thai.

• Nguy cơ bùng phát dịch bệnh tại điểm đến: Kiểm tra

xem điểm đến có dịch bệnh đang lây lan không. Một số bệnh, như vi-rút Zika, có thể hại cả bạn và em bé nếu nhiễm khi mang thai. Nếu buộc phải đến nơi đang có dịch, hãy hỏi nhân viên y tế cách phòng bệnh.

Khi mang thai, bạn có thể đi bằng nhiều phương tiện — ô tô, tàu hỏa, máy bay, xe buýt và tàu du lịch. Dù đi cách nào, bạn cần điều chỉnh thói quen để giữ sức khỏe. Nếu ngồi lâu, hãy duỗi chân: dừng xe để nghỉ và đi bộ vài phút, hoặc rời ghế trên máy bay/tàu hỏa. Nếu vậy, hãy đặt ghế cạnh lối đi cho dễ đứng dậy. Nhớ đứng vững khi đi lại trên tàu hoặc máy bay đang chạy — tránh té ngã.

Đứng dậy và đi lại khi di chuyển giúp phòng ngừa tình trạng huyết khối tĩnh mạch sâu, xảy ra khi cục máu đông hình thành và di chuyển trong cơ thể. Nguy cơ tạo cục máu đông cao hơn khi mang thai.

Đi máy bay khi mang thai có an toàn không? Bạn có thể đi máy bay an toàn khi mang thai. Trên các chuyến bay dài, bạn có thể cần đứng dậy duỗi chân để tránh cục máu đông. Hãy trao đổi với nhân viên y tế trước chuyến đi để bảo đảm không có bệnh lý nào có thể gây biến chứng khi bay.

Đến giai đoạn nào của thai kỳ thì không được đi máy bay? Mỗi hãng bay có quy định riêng về thời điểm không cho bay khi mang thai. Hãy xem quy định của hãng trước khi đặt vé. Nói chung, hầu hết các hãng không cho bay trong tháng cuối; một số giới hạn sớm từ tuần 28–29. Bạn cũng nên gọi hãng

Khi nào tôi cần ngừng đi lại? Càng gần ngày sinh, bạn càng nên ở gần nhà và nhân viên y tế. Hãy nhớ ngày dự sinh chỉ là ước tính; cuối thai kỳ khó lường và bạn có thể chuyển dạ bất kỳ lúc nào trong vài tuần cuối. Hầu hết nhân viên y tế khuyên ở gần nhà trong 3 tháng cuối, nhất là tháng cuối. Nếu buộc phải đi cuối thai kỳ, hãy lên kế hoạch và biết vị trí bệnh viện, trung tâm y tế gần điểm đến.

Bạn cũng có thể cần ngừng đi lại nếu có biến chứng thai kỳ. Nếu mắc tình trạng cần theo dõi sát như tiền sản giật, hãy tránh các chuyến đi dài. Bạn cũng có thể được khuyên không đi xa sớm hơn nếu mang đa thai.

Tôi có cần tiêm vắc-xin khi đi lại trong thai kỳ không? Một số vắc-xin không được khuyến nghị khi mang thai, như vắc-xin sống MMR (sởi, quai bị, rubella). Số khác như vắc-xin cúm được coi là an toàn. Nếu đến nơi thường phải tiêm vắc- xin để phòng bệnh, hãy trao đổi với nhân viên y tế về lợi ích và nguy cơ. Đôi khi nguy cơ mắc bệnh còn lớn hơn tác dụng phụ của vắc-xin; khi đó nhân viên y tế có thể tiêm cho bạn trong thai kỳ.

Zika là gì và tôi có nên lo lắng khi đi lại? Vi-rút Zika có thể lây qua vết muỗi đốt trực tiếp cũng như qua quan hệ tình dục. Thường gặp ở vùng nhiệt đới — như Nam Mỹ, Trung Mỹ, Mexico và vùng Caribe — vi-rút này có liên quan đến tật đầu nhỏ (microcephaly): một dị tật bẩm sinh nghiêm trọng, khi não em bé không phát triển đầy đủ trước sinh, làm giảm tuổi thọ.

Nếu buộc phải đến vùng đang có Zika khi mang thai, hãy trao đổi với nhân viên y tế trước. Trong chuyến đi, việc tránh muỗi đốt rất quan trọng. Vài mẹo tránh muỗi đốt:

• Dùng thuốc xua côn trùng (loại chứa DEET an toàn cho

phụ nữ mang thai và giúp phòng muỗi đốt).

• Che kín vùng da hở.

• Mặc đồ màu sáng.

• Tránh nước tù đọng (muỗi sinh sản trong nước tù).

• Mắc màn khi ngủ và lắp lưới chống muỗi ở cửa sổ, cửa ra

vào.

Nếu tôi ốm hoặc chuyển dạ khi đang đi lại thì sao? Hãy luôn chuẩn bị cho tình huống cấp cứu y tế khi đi lại trong thai kỳ. Một vài biện pháp an toàn nên tuân theo:

• Mang theo hồ sơ bệnh án: Nếu cấp cứu hoặc cần điều trị khi ở xa nhà, hồ sơ giúp bạn được chăm sóc đúng. Toàn bộ diễn tiến thai kỳ và các bệnh sẵn có đều nằm trong đó.

• Biết nơi có thể được chăm sóc: Dù đi cách nào hay đến đâu, hãy biết nơi có thể được chăm sóc khi cần. Nếu đi tàu du lịch, hỏi về dịch vụ y tế trên tàu và tại các cảng dừng. Trên các chuyến đi đường dài, xem trước bệnh viện, trung tâm y tế dọc lộ trình — điều này rất hữu ích nếu cần tìm nơi chăm sóc nhanh.

• Trao đổi với bảo hiểm y tế: Kiểm tra với bảo hiểm trước khi đi để biết phạm vi chi trả ở từng nơi. Trong một số trường hợp như đi quốc tế, bạn có thể cần mua bảo hiểm riêng cho chuyến đi.

Cần biết thêm gì khi đi lại trong thai kỳ? Khi đi lại, vài mẹo sau giúp bạn khỏe mạnh và an toàn:

• Uống nước đóng chai và không thêm đá vào đồ uống.

• Tuân theo nguyên tắc dinh dưỡng, gồm tránh đồ ăn hàng

rong và không ăn cá sống.

• Luôn thắt dây an toàn: dây hông vắt qua hông (dưới bụng), dây vai vắt qua người và giữa hai bầu ngực.